Ikbenbint.nl
Home Artikelen Tools Woordenboek Bronnen Over ons Veelgestelde vragen Contact

Uitzetting materialen berekenen

Thermodynamica
Terug naar tools

Beschrijving

Bereken hoeveel een materiaal uitzet of krimpt door temperatuur, met ΔL = α · L · ΔT, de uitzetting per meter, de spanning bij inklemming en dilatatie-advies.

Invoer velden

m
µm/m·K
K

Resultaten

mm
- mm
ΔL = α · L · ΔT. Positief is uitzetten, negatief krimpen.
mm/m
- mm/m
Handig voor de afstand tussen dilatatievoegen.
N/mm²
- N/mm²
σ = E · α · ΔT bij volledig verhinderde uitzetting. Alleen voor de materialen uit de lijst met een bekende E-modulus.
-

Materialen zetten uit als ze warm worden en krimpen als ze afkoelen: ΔL = α · L · ΔT. Een stalen ligger van 10 m wordt bij 50 graden warmer 6 mm langer, een zinken dakgoot 11 mm en een PVC-buis 40 mm.

Kan het materiaal niet vrij bewegen, dan ontstaat er spanning. Daarom krijgen dakgoten, leidingen en gevels dilatatievoegen of expansiestukken.

Zie ook de dilatatie-afstand check voor metselwerk.

Formulas:

  • alpha_effectief = if(materiaal == 'anders', uitzettingscoeff_custom, if(materiaal == 'staal', 12, if(materiaal == 'alu', 23, if(materiaal == 'koper', 17, if(materiaal == 'zink', 22, if(materiaal == 'beton', 10, if(materiaal == 'glas', 9, if(materiaal == 'hout', 4, if(materiaal == 'pvc', 80, if(materiaal == 'pexal', 30, if(materiaal == 'invar', 1.5, 0)))))))))))
  • e_modulus = if(materiaal == 'anders', 0, if(materiaal == 'staal', 210000, if(materiaal == 'alu', 70000, if(materiaal == 'koper', 120000, if(materiaal == 'zink', 100000, if(materiaal == 'beton', 30000, if(materiaal == 'glas', 70000, if(materiaal == 'hout', 11000, if(materiaal == 'pvc', 3000, if(materiaal == 'pexal', 0, if(materiaal == 'invar', 141000, 0)))))))))))
  • delta_l = round(alpha_effectief * beginlengte * temperatuur_verschil / 1000, 2)
    ΔL = α · L · ΔT. Positief is uitzetten, negatief krimpen.
  • uitzetting_per_meter = round(alpha_effectief * temperatuur_verschil / 1000, 3)
    Handig voor de afstand tussen dilatatievoegen.
  • thermische_spanning = round(e_modulus * alpha_effectief * 0.000001 * temperatuur_verschil, 1)
    σ = E · α · ΔT bij volledig verhinderde uitzetting. Alleen voor de materialen uit de lijst met een bekende E-modulus.
  • dilatatie_advies = if(materiaal == 'hout', 'Bij hout is krimpen en zwellen door vocht dwars op de nerf veel groter dan de uitzetting door temperatuur.', if(abs(delta_l) < 2, 'Klein: gewone speling in de bevestiging is genoeg.', if(abs(delta_l) < 10, 'Merkbaar: geef speling met sleufgaten of schuifbare beugels.', 'Groot: maak dilatatievoegen of expansiestukken, of verdeel het onderdeel in kortere stukken met een vast punt.')))

Veelgestelde vragen

Deze tool berekent de lengteverandering van een materiaal door temperatuurverandering, gebaseerd op de formule ΔL = α × L × ΔT. Daarnaast berekent het de thermische spanning bij volledige inklemming en geeft het dilatatie-advies.

Je moet de beginlengte invoeren, het materiaal kiezen en het temperatuurverschil (ΔT) opgeven. Het temperatuurverschil is het verschil tussen de montagetemperatuur en de maximale of minimale bedrijfstemperatuur.

Thermische spanning ontstaat als een materiaal niet vrij kan uitzetten, bijvoorbeeld bij inklemming of boutverbindingen. De tool berekent deze spanning bij volledige inklemming op basis van de elasticiteitsmodulus van het gekozen materiaal.
Link gekopieerd!

Berekening informatie

Author Bint
Laatste update 12 oktober 2026
Parameters 4

Op jouw website?

Gebruik direct op jouw eigen site: 
<script src="https://ikbenbint.nl/widget.js"
  data-berekening="uitzetting-materialen-berekenen">
</script>
Eigen tools maken? Maak hier jouw account

Meer over thermodynamica

Ontdek meer tools gerelateerd aan thermodynamica

Meer thermodynamica tools Gerelateerde termen