Bint

Definitie

Verjonging in de bouwkunde verwijst naar het principe waarbij een object, zoals een muur, zuil of kolom, van beneden naar boven geleidelijk smaller of lichter wordt.

Omschrijving

Dit architectonische en bouwkundige concept houdt in dat de omvang of de doorsnede aan de bovenzijde kleiner is dan aan de onderzijde. De versmalling kan zowel vloeiend als stapsgewijs plaatsvinden. Bij een stapsgewijze versmalling, zoals vaak te zien is bij steunberen, spreekt men van een 'versnijding'. Een specifiek voorbeeld van verjonging bij zuilen is entasis, waarbij de versmalling niet rechtlijnig is, maar een lichte boog beschrijft om optische vertekening tegen te gaan. Het doel van verjonging kan zowel constructief zijn, zoals bij waterleidingen waar de diameter van dik naar dunner gaat voor waterdruk, als esthetisch, om een slanker uiterlijk te geven aan bijvoorbeeld gedenknaalden of om een optische onbalans te voorkomen bij zuilen. Ook in de timmerwereld wordt 'verjongen' toegepast, bijvoorbeeld bij kozijnen die versmald worden voor een betere aansluiting op de muur.

Toepassingen in de bouw

Naast de toepassing bij dragende elementen zoals zuilen, kolommen en muren, waar het naar boven toe afneemt in omvang of zwaarte, komt verjonging ook voor bij andere bouwdelen. Bij kozijnen kan hout verjongd worden om een betere aansluiting op de muur te realiseren. Bij dakconstructies kan het verjongen van balken een rol spelen bij het realiseren van een slank overstek. In algemenere zin wordt het principe van versmalling ook toegepast bij leidingen, zoals rioolleidingen die van dun naar dikker verlopen om meer afvalwater af te voeren.
Link gekopieerd!